8 maart was de opening van de Groningse Vrouwenopvang ‘Streven naar een geweldloze generatie’. Goed moment om terug te blikken naar ‘Een Veilige Toekomst’.

De titels van de opening en het congres passen goed bij elkaar, want we streven bij Het Kopland naar een veilige toekomst en daarmee een geweldloze generatie, voor álle bewoners van onze opvangplaatsen.

Een veilige toekomst
Tijdens dit congres is aan de hand van 6 thema’s door de aanwezige deskundigen vanuit de hele keten gesproken over de stand van zaken van de hulp bij huiselijke geweld. Het doel hiervan was om samen tot adviezen voor verbeteringen te komen.

Aanleiding van dit congres was de signalering dat mensen bij ernstig huiselijk geweld minder vaak hulp accepteren als het na de crisissituatie te lang duurt voordat de hulp daadwerkelijk op gang komt. Uit een onderzoek door Kantharos, in opdracht van Het Kopland[1], kwam naar voren dat gelijktijdig multidisciplinair optreden van veiligheid (politie) en zorg bij ernstig huiselijk geweld de aanvaarding van hulp zou kunnen vergroten.

Lida van der Broek (Kantharos) en Alice Vellinga (bestuurder Zienn Het Kopland) hebben een artikel geschreven over waarom snel handelen in crisissituaties belangrijk is, lees dit artikel hier.

Spreekster van het congres was Majone Steketee, directeur van het Verweij Jonker instituut. Zij hield een zeer informatieve lezing, gebaseerd op haar oratie[2] bij het aanvaarden van de functie van bijzonder hoogleraar met de leerstoel Intergenerationele overdracht van geweld aan gezinnen. Bekijk de sheets van haar toespraak hier. Zij maakte in haar lezing duidelijk dat kindermishandeling ook een onderwerp is waarover in de loop van de tijd de inzichten veranderden. Waar in de vorige eeuw fysieke bestraffing werd beschouwd als een vorm van goed opvoeden, zijn de inzichten op dit moment totaal anders.

Kindermishandeling neemt ook niet af, eerder toe. Cijfers gaan uit van 119.000 gevallen per jaar. Verder maakte ze duidelijk dat kindermishandeling en huiselijk geweld taaie vraagstukken zijn, die zich niet lenen voor eenvoudige oplossingen. Het probleem is wel dat we het zoeken in eenvoudige en/of structuuroplossingen. De werkelijkheid is dat we ook niet goed weten waarom geweld wel of niet wordt overgedragen naar volgende generaties. De leerstoel zal dit de komende tijd nader onderzoeken.

Na de lezing van Majone gingen bezoekers uiteen in verschillende groepen tijdens twee workshoprondes. Bezoekers konden twee thema’s kiezen om te bespreken aan tafels, geleid door deskundigen uit het werkveld.

De thema’s waren:

  1. In de crisis is de veranderbereidheid het grootst
  2. Crisismeldingen vragen om crisishulp
  3. Nazorg moet
  4. Altijd systeem hulp aanbieden
  5. De verwerking van trauma’s
  6. Huiselijk geweld is zelden het enige probleem

In de verschillende workshops zijn best pratices gedeeld met elkaar. Meteen werd geconstateerd dat het verschil maakt waar je werkt: niet in elke provincie en gemeente is de hulpverlening gelijk en is hulpverlening ook buiten kantoortijden toegankelijk.

Adviezen vanuit de workshoprondes

Ten aanzien van de twee thema’s over crisishulp adviseerden de aanwezigen dat er mogelijkheden moeten komen om hulpverlening samen met de politie snel aanwezig te hebben. Bij het optreden en in de vervolghulpverlening kunnen afspraken worden gemaakt over een rolverdeling ten behoeve van de hulp aan pleger, slachtoffer en kinderen. Voorwaarde is dan wel dat overal crisishulpverlening 24/7 bereikbaar wordt,. Om dat te bereiken zouden de bestaande crisisdiensten kunnen worden samengevoegd. Nog een voorwaarde is dat er in de lokale teams voldoende kennis is over huiselijk geweld. Het is raadzaam om een gezamenlijke aanpak en methodiek overeen te komen in de hele keten en overbodige protocollen te schrappen.

De expertise van verschillende specialisten zou gekoppeld moeten worden aan de expertise van de vrouwenopvang en de wijkteams. Wijkteams en specialisten zouden altijd gezamenlijk op moeten trekken bij huiselijk geweld. Het benoemen van centrale contactpersonen hierin kan het onderlinge netwerk versterken.

Mogelijk wordt de hulp realistischer als de wijkteams worden verkleind of meer focus krijgen.

Het blijft voor een effectieve hulpverlening van belang dat er een vaste contactpersoon is die de regie houdt. In een hechtere samenwerking tussen verschillende ketenpartners dient het bewaken van privacy ook extra aandacht te krijgen. Dat betekent niet dat er geen informatie gedeeld kan worden, integendeel: informatie delen moet!

Adviezen voor het vervolgtraject waren er ook. Na de eerste crisis is de triage van groot belang. Welke hulp is verder nodig? Wanneer direct de goede hulp wordt ingestoken vergroot dat de effectiviteit enorm. Belangrijk is om niet te blijven ‘aanmodderen’, maar om direct stevige en deskundige hulp in te zetten bij huiselijk geweld en kindermishandeling.

De systemische aanpak is altijd geprefereerd, systeemtherapeuten zijn daarin gespecialiseerd.

Ook tijdig opschalen naar de tweede lijn is van belang. Daarbinnen is het van belang aandacht te hebben voor trauma’s van individuele leden in het systeem. Er is bijna altijd sprake van trauma’s. Kijk altijd naar wat er nodig is voor betrokken kinderen, ook als ze op verschillende adressen wonen. Kinderen worden namelijk om deze reden nogal eens vergeten. De Raad voor de Kinderbescherming is een uiterst middel. Belangrijk is wanneer de Raad voor de Kinderbescherming wordt ingeschakeld, er aandacht is voor alle andere kinderen uit het (samengestelde) gezin.

In verschillende thema’s kwam het belang van preventieve voorlichting, bijvoorbeeld op scholen en naar organisaties, aan de orde. Preventie moet! Gerichte preventie, maar ook preventie in het algemeen.

Ook was het advies aan alle hulporganisaties en wijkteams om bij de intake alvast een vraag naar huiselijk geweld op te nemen. Daarbij is het goed als deze vraag gericht is op zowel fysiek, psychisch als seksueel geweld.


Hoe nu verder?

We kijken terug op een interessant en leerzaam congres! De adviezen vanuit de workshoprondes nemen wij mee in nieuw te ontwikkelen beleid en bij gesprekken over de hulpverlening.

Ook zijn we van plan om wellicht jaarlijks een bijeenkomst te organiseren om de verschillende aspecten en vraagstukken van Huiselijk Geweld in het Noorden te agenderen, omdat de noodzaak hiervoor ook duidelijk naar voren kwam tijdens dit congres.  

 


[1] Hebben we met code rood goud in handen en hoe delven we dat dan? v.d. Broek en Het Kopland, 2015

[2] https://www.verwey-jonker.nl/doc/2017/de-olifant-in-de-kinder-kamer.pdf

Contact

Stichting
Het Kopland

Centraal kantoor:
Antillenstraat 9
9714 JT Groningen
t. 050 - 599 14 20
e. info@hetkopland.nl

Centrale aanmelding & intake:
t. 050 - 599 14 20
e. intake@hetkopland.nl

Kamer van Koophandel: 56822367

Dak boven je hoofd?

Dag en nacht gratis bereikbaar:
Informatiepunt (z)Onderdak

t. 0800 - 0200 141 (Groningen)

Tijdens kantooruren:
Maatschappelijke opvang in Groningen
t. 050 - 599 1420 (ook voor verwijzers)
e. intake@hetkopland.nl

Maatschappelijke opvang in Emmen
t. 0591 - 648261 (ook voor verwijzers)

Hulp & advies
bij huiselijk geweld

In geval van nood, altijd: t. 112
Geen nood, wel politie: t. 0900 - 8844

Veilig Thuis Groningen:
t. 0800 - 2000
e. info@veiligthuisgroningen.nl
w. www.veiligthuisgroningen.nl